- Kiểm tiền trước: vốn tự có, tiền trả nợ mỗi tháng so với thu nhập
- Kiểm giấy sau: dự án đủ điều kiện bán chưa, có ngân hàng bảo lãnh chưa, đất ở hay đất thương mại
- Rồi mới chọn căn: tầng, hướng, căn góc hay giữa, mật độ, số căn mỗi sàn
- Cuối cùng đọc hợp đồng, hỏi PCCC, và hiểu dòng thời hạn trên sổ
Trước 10 điều: chọn loại căn hộ
Câu đầu tiên là mua căn đang xây từ chủ đầu tư hay căn đã có sổ từ chủ nhà. Hai loại khác nhau từ cách trả tiền tới giấy cần kiểm. Tôi so ở bài nên mua chung cư mới hay chung cư cũ đã có sổ.
Các điều dưới đây viết chủ yếu cho căn đang xây, vì đó là loại phần lớn khách hỏi tôi.
1. Tự tính khả năng trả tiền
Tính ba con số: vốn tự có, tiền trả nợ mỗi tháng, và tỉ lệ khoản đó so với thu nhập ổn định của cả nhà. Ví dụ vay 1,59 tỷ trong 20 năm, lãi giả định 10%/năm, mỗi tháng trả khoảng 15,3 triệu. Bảng đủ ở bài thu nhập bao nhiêu thì mua được chung cư.
Đừng quên các khoản ngoài giá căn: thuế phí khi mua căn hộ và phí quản lý hằng tháng. Nếu vay, đọc thêm vay ngân hàng mua nhà hình thành trong tương lai.
2. Kiểm pháp lý dự án
Theo Điều 24 Luật Kinh doanh bất động sản 2023, chung cư đang xây chỉ được bán khi đã có giấy tờ đất, giấy phép xây dựng, nghiệm thu xong phần móng, và có văn bản của cơ quan cấp tỉnh xác nhận đủ điều kiện bán. Danh sách và câu hỏi ở bài kiểm tra pháp lý dự án chung cư.
3. Xem chủ đầu tư đã làm gì
Đi xem dự án họ đã bàn giao, hỏi cư dân chuyện đúng hẹn, làm sổ, phí quản lý. Xem ngân hàng nào bảo lãnh, ai thiết kế, ai vận hành. Sáu điểm ở bài chọn chủ đầu tư chung cư uy tín.
4. Bảo lãnh, đặt cọc và lịch đóng tiền
Theo Luật Kinh doanh bất động sản 2023: tiền cọc không quá 5% giá bán (khoản 5 Điều 23); lần đầu đóng không quá 30%, trước khi nhận nhà không quá 70%, chưa có sổ không quá 95% (Điều 25); phải có ngân hàng bảo lãnh (Điều 26).
Đọc thêm: bảo lãnh ngân hàng, thoả thuận ký quỹ, đặt cọc khác hợp đồng mua bán.
5. Mật độ, số căn mỗi sàn, số thang máy
Ba con số này cho biết khu ở thoáng hay chật, hành lang đông hay vắng, giờ cao điểm chờ thang lâu hay nhanh. Cách đọc ở bài mật độ xây dựng, số căn mỗi sàn, số thang máy.
6. Chọn tầng
Tầng thấp giá mềm, đi lại nhanh. Tầng giữa cân bằng, thường đắt nhất. Tầng cao thoáng, yên tĩnh nhưng chờ thang lâu hơn. So sánh và ví dụ giá ở bài nên mua chung cư tầng mấy.
7. Chọn hướng
Hướng căn hộ tính theo ban công, cửa sổ lớn. Ở miền Bắc, hướng Tây nóng chiều, hướng Nam và Đông Nam thường mát hè, ấm đông. Xem bài căn hộ nên chọn hướng nào cho mát. Nếu gia đình quan tâm phong thuỷ, đọc thêm phong thuỷ chung cư cần biết.
8. Căn góc hay căn giữa
Căn góc thoáng hai mặt nhưng nắng nhiều hơn, giá cao hơn. Căn giữa giá mềm, dễ giữ mát. So sáu điểm ở bài nên mua căn góc hay căn giữa.
9. Phòng cháy chữa cháy
Quy chuẩn QCVN 06:2022/BXD (sửa đổi 2023) yêu cầu, ví dụ, nhà cao trên 28 m phải có buồng thang bộ không nhiễm khói. Anh chị hỏi giấy thẩm duyệt, nghiệm thu PCCC và tự đi thử lối thoát. Xem bài PCCC chung cư cần kiểm gì.
10. Sổ hồng và thời hạn
Căn hộ trên đất ở thì đất sử dụng ổn định lâu dài. Con số 50 năm thường gặp ở căn hộ trên đất thương mại dịch vụ. Cách đọc dòng thời hạn trên sổ ở bài sổ hồng chung cư lâu dài hay 50 năm.
Bảng kiểm nhanh
| Giai đoạn | Việc cần làm | Bài chi tiết |
|---|---|---|
| Trước khi đi xem | Tính vốn tự có, tiền trả nợ mỗi tháng | Tự tính thu nhập |
| Đi xem nhà mẫu | Hỏi đồ bàn giao, diện tích thông thuỷ, giá gồm gì | 15 câu hỏi nhà mẫu |
| Trước khi đặt cọc | Xem văn bản đủ điều kiện bán, bảo lãnh, loại đất | Kiểm pháp lý |
| Chọn căn | Tầng, hướng, góc hay giữa | Tầng, hướng, góc/giữa |
| Trước khi ký | Đọc hợp đồng, diện tích, phạt chậm | Đọc hợp đồng, diện tích |
| Khi nhận nhà | Kiểm từng phòng, ghi biên bản | Nhận nhà |
Nếu đã mua mà muốn bán lại khi chưa có sổ, đọc bài chuyển nhượng hợp đồng mua bán căn hộ chưa có sổ.
Luật Kinh doanh bất động sản 2023 (số 29/2023/QH15) và Luật Nhà ở 2023 (số 27/2023/QH15) cùng có hiệu lực từ 1/8/2024. Tôi tra điều khoản ngày 20/11/2026.
Hỏi đáp
Kinh nghiệm chọn mua chung cư cần kiểm những gì?
Mười điều: khả năng trả tiền, pháp lý dự án, chủ đầu tư, bảo lãnh và lịch đóng tiền, mật độ và số căn mỗi sàn, tầng, hướng, căn góc hay giữa, phòng cháy chữa cháy, sổ hồng và thời hạn.
Mua chung cư nên kiểm điều gì đầu tiên?
Kiểm tiền trước: vốn tự có và tiền trả nợ mỗi tháng so với thu nhập. Sau đó kiểm pháp lý dự án trước khi đặt cọc.
Mua chung cư đang xây cần giấy tờ gì?
Giấy tờ đất, giấy phép xây dựng, giấy nghiệm thu phần móng, văn bản của cơ quan cấp tỉnh xác nhận đủ điều kiện bán và cam kết bảo lãnh ngân hàng, theo Điều 24 và Điều 26 Luật Kinh doanh bất động sản 2023.
Đặt cọc mua chung cư bao nhiêu là đúng luật?
Với nhà đang xây mua từ chủ đầu tư, không quá 5% giá bán và chỉ khi nhà đã đủ điều kiện đưa vào kinh doanh (khoản 5 Điều 23 Luật Kinh doanh bất động sản 2023).
Người mua lần đầu hay bỏ sót gì?
Hay bỏ sót chi phí ngoài giá căn, lãi suất sau giai đoạn ưu đãi, việc giá đã gồm phí bảo trì hay chưa, và loại đất dưới toà nhà.